Nieuwsbrief April 2017

WEBSITE

Peter

Van Doesburg

 

Breed gedragen positief economisch sentiment

Fed blijft voorzichtig met voorspelling economisch groei

Toenemend positieve verwachtingen over de bedrijfswinsten

Hoge waarderingen gebaseerd op sterke stijging winsten

Hoofdpunten

 

  • Beurzen verder omhoog onder president Trump
  • Economieën wereldwijd in de lift
  • Fed versnelt renteverhogingen
  • Bedrijfswinsten lijken eindelijk te gaan stijgen
  • Waarderingen aandelen verder opgelopen

 

 

Beurzen verder omhoog onder president Trump

De wereldwijde aandelenbeurzen vervolgden in het eerste kwartaal van 2017 in eerste instantie de opwaartse trend die was ingezet in de laatste maanden van het vorige jaar. De impulsen kwamen van een positiever economisch klimaat en stijgende winstverwachtingen in vrijwel alle belangrijke regio’s. Daarbij bleven Amerikaanse beurzen verder stijgen door de hoop op stimuleringsmaatregelen voor het bedrijfsleven. Met de installatie van de Amerikaanse president Trump verwachtten beleggers een gunstig klimaat voor met name Amerikaanse bedrijven. Gedurende de verkiezingscampagne beloofde Trump immers om de vennootschapsbelasting te verlagen van 35% naar 15%, hetgeen potentieel een sterke stijging van de bedrijfswinsten zou kunnen betekenen. Aan het einde van het kwartaal nam het vertrouwen in de daadkracht van Trump af. Het uitblijven van concrete, aandeelhoudersvriendelijke maatregelen en de mislukte poging om ‘Obamacare’ te vervangen, wierpen een schaduw over de aandelenbeurzen.

 

Amerikaanse consumenten zien de toekomst onder president Trump met vertrouwen tegemoet. In het eerste kwartaal klom het consumentenvertrouwen terug naar het niveau van vóór de kredietcrisis in 2007 en bevindt zich daarmee op het hoogste niveau sinds meer dan vijftien jaar. Het gaat echter te ver om deze stijging toe te schrijven aan de nieuwe president. De stijging van het consumentenvertrouwen onder Trump is geen radicale breuk met het verleden, zoals te zien is in nevenstaande grafiek. Het is eerder een continuering van een langzame maar gestage opgaande trend die al plaatsvond gedurende de twee termijnen van president Obama. Het initiële pessimisme van veel economen, indien Trump als president zou worden gekozen, is vooralsnog onterecht gebleken. De Amerikaanse economie lijkt zich zelfs enigszins te ontworstelen aan het hardnekkige lage economische groeipad van de afgelopen jaren. De economische groei van de afgelopen vijf jaar bedroeg 2,0% per jaar, beduidend lager dan voorgaande periodes van hoogconjunctuur. Voor 2017 verwacht het IMF een versnelling van de groei tot 2,6%.

 

Economieën wereldwijd in de lift

Niet alleen in de Verenigde Staten trekt de economie aan, ook in andere delen van de wereld is sprake van een breed gedragen positief economisch sentiment. Dit is verrassend, aangezien nog geen jaar geleden veel economen uitgingen van een permanent lagere groei van vooral de ontwikkelde economieën. De economische cijfers in de belangrijkste economische regio’s wereldwijd waren in het eerste kwartaal per saldo beter dan verwacht.

 

Daarmee is duidelijk geworden dat sprake is van een cyclisch herstel, maar is nog niet gezegd dat de ontwikkelde economieën structureel zijn ontsnapt uit de lage groeitrend van de afgelopen jaren. Het IMF verwacht voor 2017 dat de ontwikkelde economieën met 1,9% zullen groeien, slechts 0,3%-punt hoger dan het gemiddelde van de afgelopen vijf jaar.

 

Fed versnelt renteverhogingen

De verhoging van de korte rente in de Verenigde Staten in maart was een acceleratie ten opzichte van het eerdere pad van renteverhogingen. De eerste renteverhoging in deze cyclus (van december 2015) werd pas na een jaar herhaald, maar de huidige stap al na drie maanden.

 

Fed voorzitter Janet Yellen liet bij de toelichting op de renteverhoging van 0,25% weten dat de Fed voornemens is om de rente dit jaar nog twee keer te verhogen. Behalve met het rentebesluit kwam de Fed ook met nieuwe prognoses voor de groei van de Amerikaanse economie en de inflatie. Die waren vrijwel onveranderd vergeleken met december 2016.

 

De centrale bank gaat uit van een economische groei van 2,1% dit jaar (een half procentpunt lager dan het IMF) en volgend jaar, en een werkloosheid van 4,5%. De inflatie komt dit jaar volgens de Fed uit op 1,9% om vervolgens in 2018 en 2019 te klimmen naar 2%. Al met al zijn dit relatief gematigde verwachtingen en blijkbaar ziet de Fed geen oververhitting van de Amerikaanse economie aan de horizon.

 

Bedrijfswinsten lijken eindelijk te gaan stijgen

In navolging van het verbeterde economische klimaat bevinden ook de bedrijfswinsten zich in een opwaartse trend. Wereldwijd wordt hiermee een lange periode van winstdalingen afgesloten. Zo zijn de gerealiseerde winsten van de Amerikaanse S&P 500 index in de afgelopen drie jaar per saldo gedaald, terwijl de winsten van de MSCI AC World Index zelfs over een periode van vijf jaar zijn gedaald.

 

De positieve verwachtingen van Amerikaanse bedrijfswinsten worden gevoed door het economische herstel vanaf de eerste helft van 2016 toen de economische groei slechts 1% bedroeg. Daarnaast geeft de verkiezing van Trump ook hoop voor Amerikaanse aandelen. Zijn verkiezingsbeloftes van belastingverlaging, deregulering en fiscale stimuleringsmaatregelen zijn potentieel positief voor de winsten van Amerikaanse bedrijven. Hoewel deze beloftes nog niet concreet zijn gemaakt, hebben analisten deze wel deels in de verwachtingen van bedrijfswinsten verdisconteerd.

 

Door de aantrekkende economische groei en de hooggespannen verwachtingen omtrent het vermeende aandeelhoudersvriendelijke beleid van Trump is er een relatief grote discrepantie ontstaan tussen verwachte winsten en gerealiseerde winsten, zoals te zien is in de grafiek linksonder. Deze discrepantie heeft zich vooral vanaf het eerste kwartaal van 2016 ontwikkeld. Sindsdien zijn de gerealiseerde winsten min of meer gelijk gebleven terwijl de verwachte winsten stelselmatig zijn verhoogd.

 

Niet alleen in de Verenigde Staten is sprake van optimisme over de winstvooruitzichten. De verwachte winstgroei voor alle belangrijke regio’s zijn dubbelcijferig voor 2017 ten opzichte van 2016. Hoewel de winstgroei aan het begin van het jaar vaak wordt overschat door analisten, lijkt het wereldwijde economische herstel toch een belangrijke fundering te hebben gelegd voor hernieuwde winstgroei na een jarenlange stagnatie.

 

Waarderingen aandelen verder opgelopen

De waarderingen van aandelen zijn ondanks de gestegen winstverwachtingen verder opgelopen. Ter illustratie zijn in onderstaande grafiek de koersen en winsten van Amerikaanse aandelen over de afgelopen drie jaar weergegeven. Te zien is dat vooral in de afgelopen twaalf maanden de koersen fors zijn gestegen en dat de winstontwikkeling daar bij is achtergebleven. Zowel de gerealiseerde winsten van de afgelopen twaalf maanden als de verwachte winsten over de komende twaalf maanden hebben geen gelijke tred met de koersen kunnen houden. Hierdoor zijn de koerswinstverhoudingen van Amerikaanse aandelen verder opgelopen. Gebaseerd op de verwachte winsten bedraagt de koerswinstverhouding van de S&P 500 index nu 18,3x en op basis van gerealiseerde winsten 21,9x. Beide ratio’s liggen boven het langjarig gemiddelde en hebben in het eerste kwartaal van 2017 het hoogste niveau bereikt van de afgelopen vijftien jaar.

 

Conclusies

Het afgelopen kwartaal continueerden aandelen het positieve sentiment van het laatste kwartaal van 2016. Geholpen door positief economisch nieuws en aantrekkende winstverwachtingen klommen, de koersen in alle belangrijke regio’s omhoog. Daarnaast was er in eerste instantie optimisme bij Amerikaanse aandeelhouders over de beloftes van president Trump, dat echter aan het einde van het kwartaal werd getemperd.

 

Hoewel de economie en bedrijfswinsten een verrassend positieve en breed gedragen comeback hebben gemaakt, zijn aandelenkoersen hierop vooruitgelopen, met hogere waarderingen tot gevolg. Daarnaast is het gebrek aan alternatieve beleggingsmogelijkheden ook een drijfveer voor de hogere aandelenkoersen. Vooral de dreiging van hogere rentes in zowel de Verenigde Staten als ook in Europa maken van (staats)obligaties geen aantrekkelijk risicomijdend alternatief voor aandelen; een dilemma waar beleggers al geruime tijd mee kampen.

 

Amstelveen, april 2017